Život i stil
Kad srce zalupa: Provjerite kad je opasno, a kada nije Aritmije mogu da budu bezopasne, ili da predstavljaju opasnost po život i da dovedu do iznenadne srčane smrti; neke su privremene, a neke postojane
#

Simptomi aritmije mogu biti preskakanje srca, drhtanje u predjelu grudi, umor, a među ozbiljnije znake spadaju slabost, vrtoglavica, gubljenje ili osećaj gubljenja svijesti, znojenje, nedostatak vazduha, stezanje u predjelu grudi.

Aritmija označava nepravilan ritam i/ili broj otkucaja srca. Kada govorimo o aritmiji to ne znači da srce kuca presporo ili prebrzo, to znači da kuca nepravilno, pa istovremeno možete imati aritmiju sa sporim ili ubrzanim radom srca.

Neki tipovi aritmije javljaju se kod normalnog, zdravog srca, kada se poremeti dio provodnih puteva koji i izazovu ubrzane impulse. To može biti rezultat alkohola, stresa, nikotina, dijetalnih pilula, nekog lijeka za kašalj, spreja koji olakšava disanje kod astme, ili hronični bronhitis. Razlozi za srčane aritmije mogu biti i neki ljekovi, ili višak hormona štitne žlijezde (povećana funkcija štitne žlezde), kao i predoziranje hormonima štitne žlijezde.

„Preskakanja” srca, ili takozvane ekstrasistole, veoma su česte kod zdravih osoba i najčešće su bezopasne. Većina zdravih ljudi ima barem jedan dopunski preskok srca u toku dana, ekstrasistole mogu da se ne osjete, ili ponekad se osjete kada osoba leži mirno u krevetu. Kofein, energetska pića, kola-napici, alkohol u većim količinama, mogu povećati broj ekstrasistola.

Međutim, aritmije su povezane i sa oboljenjima srca, na primjer:

Ishemična bolest srca (koja izaziva anginu pektoris ili srčani udar). Kod ovog stanja postoji smanjen protok krvnih sudova srca – arterije, zbog njihovog suženja, a aritmija se javlja zbog suženja grana arterija, koje su odgovorne za snabdijevanje krvi provodnog sistema srca. Oštećeni mišić srca od srčanog udara može da dovede do aritmije, ili da blokira električne impulse srca.

Bolesti valvula srca koje dovode do povećanja srčanih šupljina, što dovodi do poremećene električne aktivnosti, na primer, atrijalna fibrilacija je najčešći vid aritmije kod bolesti mitralne valvule.

Povišeni krvni pritisak (hipertenzija) može da optereti srce i da izazove aritmiju.

Starost - starenje provodnog sistema srca, koji je odgovoran za električne impulse, jedan je od razloga za kompletan blok srca.

Promjene srčanog mišića – upala (miokarditis) ili posebna stečena ili urođena oboljenja srčanog mišića - kardiomiopatije.

Neki tipovi aritmije rezultat su urođenih abnormalnosti provodnog sistema srca, na primjer, urođeni alternativni (dopunski) električni put koji se razvija između pretkomora i komora srca; aritmija može da se pojavi prvi put nakon detinjstva.

Neke urođene srčane anomalije povezane su sa nekim tipovima aritmija.

Poremećaj u nivou elektrolita u krvi (natrijum, kalijum i sl.).

Koji tipovi aritmije postoje?

Postoje različiti tipovi aritmija i svi su rezultat promjena u električnom (provodnom) sistemu srca. Aritmije mogu da budu bezopasne, ili da predstavljaju opasnost po život i da dovedu do iznenadne srčane smrti, neke su privremene, a neke postojane. Utvrđivanje tipa aritmije i rizik od nje prepustite svom ljekaru.

Ko ima povećan rizik od pojave aritmije?

Aritmije su češće kod starijih osoba, ozbiljniji tip aritmija češći je nakon 60. godine. Odrasle osobe su senzitivnije prema neželjenim efektima nekih ljekova koji dovode do pojave aritmije. Čak i neki ljekovi koji se koriste u liječenju aritmije mogu da je izazovu.

Kako se dijagnostikuje aritmija?

Aritmije su ponekad teške za dijagnostikovanje, naročito one koje traju kratko i javljaju se povremeno.

Osnovna procedura je elektrokardiogram (EKG) koji mjeri električnu aktivnost srca u roku od nekoliko sekundi i može da ne detektuje aritmiju ukoliko je kratkotrajna ili se ne javlja za vrijeme snimanja. Zato ljekar može da preporuči da nosite Holter aparat koji će snimiti rad srca tokom 24 sata ili više, kontinuirano. Postoje i posebni monitori za praćenje rada srca u toku nekoliko dana, ili čak i nedelja.

Ponekad su za dijagnostiku aritmija potrebne biohemijske analize krvi i ultrazvučni pregled srca (eho) koji će detektovati da li imate strukturnu bolest srca, eventualno proširenje na nekoj od šupljina srca, poremećenu funkciju zalistaka, urođenu ili stečenu srčanu manu, da li imate oštećenje srčanog mišića. Ljekar dalje odlučuje da li su potrebna dopunska specifična ispitivanja u zavisnosti od dotadašnjih rezultata i medicinske istorije.

Kako se leči aritmija?

Tretman aritmija zavisi od tipa aritmije i toga koliko je ona ozbiljna. Neki ljudi sa aritmijom nemaju potrebu za njenim lečenjem, neki imaju potrebu za promjenom životnog stila, ljekovima, pa čak i za operativnim zahvatom.

Kako živeti s aritmijom?

Osobe sa bezopasnim aritmijama mogu normalno da žive bez potrebe za ljekovima. Čak i osobe sa ozbiljnim aritmijama mogu da budu uspješno liječene i da vode normalan život, svakako u zavisnosti od tipa aritmije, srčanog ili drugog oboljenja koje postoji, i ljekarskih preporuka.

Ukoliko imate aritmiju koju treba liječiti, potrebno je: da redovno idete na ljekarski pregled i pri tome uvijek sa sobom na pregled nosite listu sa ljekovima koje koristite; prepisanu terapiju od lekara treba redovno uzimati; uvijek recite ljekaru ukoliko uzimate suplemente na svoju ruku, ili ljekove za alergije i prehladu, kao i sprejeve koji mogu da izazovu nepravilan rad srca. Uvijek recite ljekaru ukoliko imate pogoršanje simptoma i stanja. Ukoliko uzimate ljekove za razređivanje krvi (antikoagulantna terapija) redovno, kako vam je preporučeno, radite rutinske kontrole krvi.

Ukoliko imate aritmiju važno je da pazite na sebe. Ukoliko osjećate nestabilnost ili nesvjesticu treba da legnete, tada nemojte da se krećete, nemojte da upravljate kolima. Recite ljekaru za ove simptome. Neka vam ljekar objasni kako da provjeravate puls srca, a ukoliko imate nove promjene, izvijestite ga.

Održavajte srce zdravo pravilnom ishranom. Konzumirajte više povrća, voća, bijelo meso bez kože, ribu, orašaste plodove, mahunarke. Konsultujte svog ljekara u vezi sa svakodnevnom ishranom.

Budite fizički aktivni, redovno pješačite, a ukoliko vam je dozvoljeno, svaki dan minimum pola sata praktikujte brzo hodanje. Treba prestati sa pušenjem, postići idealnu tjelesnu težinu, regulisati krvni pritisak, šećer, holesterol u krvi. Izbjegavajte supstance koje stimulišu rad srca, kao što su alkohol i kofein, umanjite stres relaksacijom u prirodi, meditacijom, podrškom najbližih.

 
FACE TV vijesti u vasem email inboxu. Prijavite se na FACE Newsletter.